برتولد اشپولر ( مترجم : جواد فلاطورى )
236
تاريخ ايران در قرون نخستين اسلامى ( فارسي )
كرد . « 495 » دور تر در شرق ، در بخارا ، « در سرزمين هياطله » ، همچنين در بعضى نقاط ديگر « درهم غطريفى » نيز رواج داشت ، « 496 » اما مقدار نقرهء آن ، چنان ناچيز بود ، « 497 » كه با مرور زمان سياه مىشد ، بهطورىكه مردم ( مثلا در سال 185 ه / 801 م در بخارا ) اين سكهها را قبول نكردند و تنها وقتى بدان راغب شدند كه از جانب دولت بغداد تغيير نسبت سكه ( 6 درهم غطريفى - 1 درهم نقره ) « 498 » تثبيت گرديد . « 499 »
--> ( 495 ) . ؛ ( سمت چپ پائين صفحه ) Togan in der EI , turk . II , 108 Ahmed Zeki Velid Richard Vasmer bei Schrotter 145 - 148 . براى قرن چهارم هجرى قمرى / دهم ميلادى قمى ، تاريخ قم ، ص 124 : 13 درهم و 4 دانق [ - دانگ ] را يك مثقال طلا به حساب مىآورد . - براى كاهش وزن طلا در خوارزم رجوع كنيد به : Tolstov , Civ . 231 - درباره دانق / دانيق - 2 / 1 درهم . رجوع كنيد به : Sauvaire B 247 - 251 ; G 423 - 425 . ( 496 ) . درباره اين نام رجوع كنيد به : سمعانى : كتاب الانساب ، ص 410 راست ، بالا ؛ يعقوبى : تاريخ ، ج 2 ، ص 488 و نرشخى : تاريخ بخارا ، ص 34 و بعد Frye Add . Not . 113 ) رجوع كنيد به ( - Frye , Coin . 41 f . bzw . 43 - 49 ; كه در ذكر سال 176 ه / 93 - 792 م از امير غطريف بن عطاء برادر مادر هارون الرشيد نام برد ) . Tolstov , Dr . Chor . 183 ; Sauvaire D 505 f . ; Pierre ( petr Ivanovic ) Lerch : Sur les monnaies des Bou Khar - Khoudahs ou Princes de Boukhara avant la con quete du Maverennahr Par les Arabes , in den Tra Vaux dela 3 e Session du Congres International des Orientalistes , 1876 , Band II , St . رسالهء دكترا درباره آسياى ميانه در دانشگاه دولتى - Petersburg u . Leiden 1879 , S . 417 - 429 . ( SAGU ) : - در دسترس من نبود . O proischozdenii dirchemov Musejjabi'' , 1944 [ genannt Frye , Add . Not . 112 ] , به طور كلى درباره سكهها رجوع كنيد به : ابن فضلان : سفرنامه / چاپ طوغان ، ضميمه بند 6 الف ، ص 113 - 111 و ضميمه بند 10 الف ، ص 113 . Barthold , Turk . 204 f . - درباره واحد سكّه « تازچه » در خوارزم و « دينار ركنى » رجوع كنيد به : ابن فضلان : سفرنامه ، ص 113 و بعد ، ضميمه بند 10 الف و ص 118 - 116 در ضميمه بند 13 الف . ( 497 ) . آميختهاى از طلا ، نقره و « مشك » - ( مشك ، نامى تلطيفيافته براى فلزات ناخالص ) ، سرب ، و مس : نرشخى : تاريخ بخارا ، ص 34 و بعد . ( 498 ) . همچنين « درهم سفيد » رجوع كنيد به ابن اسفنديار : تاريخ طبرستان ، ص 118 . ( 499 ) . نرشخى : تاريخ بخارا ، ص 35 . - رجوع كنيد در اينباره به طور اصولى به : Frye , Coin 24 - 31 ( The Coins of Bukhara , ) . و مطلب مربوط به آن در نرشخى : تاريخ بخارا ، ص 5 در تفسير . Fryes , ebd . 41 - 49